22.09c
Երեվան
կրկ, օգս 16
Խաղաղութեան պայմանագրի շուրջ վերջին հանդիպումը եղած է Մոսկուայի մէջ, սեպտեմբերին կը սպասուին նոր հանդիպումներ։
Այս մասին Հանրային հեռուստաընկերութեան եթերով ըսած է ՀՀ յատուկ յանձնարարութիւններով դեսպան Էտմոն Մարուքեան։
«Մի քանի անգամ ե՛ւ վարչապետի, ե՛ւ արտաքին գործոց նախարարի կողմից արուել են յայտարարութիւններ, որ այն գործողութիւնները, որ Ադրբեջանը անում է, խաթարում են խաղաղութեան ամբողջ գործընթացը ու տանում են զրոյացման։ Հայաստանը դուրս չի եկել այդ գործընթացից եւ դուրս չի գալիս, շարունակում է հաւատարիմ մնալ այդ գործընթացին։ Բայց ինչպէս ասում են «թանկօն միայնակ չեն պարում» եւ գործընթացի շարունակութեան իմաստով հակառակ կողմ է պէտք»,- ըսած է Մարուքեան։
Մարուքեանի խօսքով՝ հայկական կողմը կը շարունակէ խաղաղութեան պայմանագրի նախագիծի շուրջ աշխատանքներ տանիլ։
«Պատասխանների վրայ աշխատանքները շարունակւում են, այդ իմաստով որեւէ բան չի դադարել։ Բայց այն ինչ ունենք, բնաւ չի նպաստում այդ գործընթացի արդիւնաւէտութեանը»,- նշած է Մարուքեան։
Հարցին՝ ինչպէս կը մեկնաբանէ Պաքուի այն յայտարարութիւնները, թէ ՀՀ Ատրպէյճանէն տարածքային պահանջներ ունի, յատուկ յանձնարարութիւններով դեսպանը պատասխանած է․
«Այս պահին Ադրբեջանի զինուած ուժերը գտնւում են ՀՀ տարածքում, Ադրբեջանը պարտաւոր է իր զօրքերը դուրս բերել Խորհրդային Միութեան վարչական սահմաններից դուրս, որը Ալմա Աթայի հռչակագրով ճանաչուել է ՀՀ ինքնիշխան տարածք։ ՀՀ-ն Ադրբեջանի տարածքային ամբողջականութեան նկատմամբ որեւէ ոտնձգութիւն չի իրականացրել։ Շուրջ 150 եւ աւելի քառակուսի քիլոմեթր տարածք ՀՀ ինքնիշխան տարածքից այս պահին օկուպացված (բռնագրաւուած) է Ադրբեջանի կողմից»։
Ստեփանակերտ պէտք է իր առաջարկը պատրաստէ
Նշենք նաեւ՝ Արցախի հեռուստաընկերութեան տուած հարցազրոյցին, Մարուքեան պատասխանելով հարցին, թէ հնարաւո՞ր է երկխօսութիւն Պաքուի հետ, հաշուի առնելով այն հանգամանքը, որ Պաքուի քայլերը իրաւունքներու պաշտպանութեան հետ բացարձակ առնչութիւն չունին, ան խօսած է,-
«Երկխօսութեան բանաձեւը միջազգային մեխանիզմն (մեքենականութիւն) է, որը ինքնին արդէն երաշխիք կը լինի: Ադրբեջանի օրակարգը ինտեգրացիան է (համարկում), իսկ ո՞րն է Լեռնային Ղարաբաղի օրակարգը. Լեռնային Ղարաբաղի ներկայացուցիչները պէտք է խօսեն իրաւունքից, պէտք է տեսլականը պատրաստեն եւ ներկայանան այդ բանակցութիւններին: Ադրբեջանը միշտ էլ ունեցել է իր օրակարգը եւ մենք մեր օրակարգով ենք առաջ շարժուել»,- նշած է Մարուքեան։
Անդրադառնալով ՄԱԿ-ի Անվտանգութեան Խորհուրդի (ԱԽ) հրատապ նիստի ակնկալիքներուն՝ Մարուքեան ըսած է. «Ակնկալիքն այն է, որ Հայաստանի պահանջը բաւարարուի եւ համապատասխան որոշումներ ընդունուեն ՄԱԿ-ի ԱԽ-ի կողմից՝ Լեռնային Ղարաբաղը բլոկադայից (շրաջափակում) հանելու եւ Ադրբեջանի միջազգային պարտաւորութիւնները կատարելու համատեքստում: Մանրամասն աշխատանք է տարուած, շուրջ 4 ամիս աշխատանք է տարուել, բայց ոչ ոք չի կարող ասել, թէ հիմա մենք ինչ դասաւորութիւն կ'ունենանք ՄԱԿ-ի ԱԽ-ում»:
Անդրադառնալով այն դիտարկումներուն, որ ՄԱԿ-ի Անվտանգութեան Խուրհուրդի մէջ յայտարարուած ցանկացած փաստաթուղթ կրնայ անցանկալի ըլլալ՝ պայմանաւորուած այն հանգամանքով, որ Հայաստանի իշխանութիւններն Արցախը Ատրպէյճանի մաս ճանչնալու մասին յայտարարութիւններ կ'ընեն, Մարուքեան արձագանգած է.-
«Հայաստանը երկկողմ մակարդակում որեւէ փաստաթուղթ չունի Ադրբեջանի հետ ստորագրած: Խօսքը գնում է փոխադարձ ճանաչմանը, եւ քաղաքական մակարդակում եղել է երկուստեք պատրաստակամութիւն, որ երկրները պատրաստ են միմեանց տարածքային ամբողջականութիւնը ճանաչելու, սակայն Հայաստանը այդ յայտարարութեան հետ նաեւ ասել է, որ պէտք է Լեռնային Ղարաբաղում ապրող հայերի իրաւունքների եւ անվտանգութեան հարցը Ադրբեջանը երաշխաւորի միջազգային մեխանիզմի ներքոյ եւ երկխօսութիւն սկսուի Ստեփանակերտի եւ Բաքվի միջեւ. այսինքն՝ սա փաթեթ է եւ պէտք չէ դրանից կտրել: Եթէ Ադրբեջանը պէտք է էթնիկ (ցեղային) զտման ճանապարհը բռնի, ապա այդ փաթեթը խարխլւում է»:
