Ժոան Ճորճ բրիտանահայ գրող եւ հասարակական գործիչ մըն էր, որ իր մտաւոր վաստակով եւ նուիրումով նշանակալի դեր ունեցած է հայ մշակութային կեանքին մէջ։ Տարիներ շարունակ ան սերտօրէն կապուած էր Լոնտոնի «Կոմիտաս» Հիմնարկին հետ՝ իր աջակցութիւնը բերելով անոր հրատարակչական եւ գիտական գործունէութեան։ Իր աշխատութիւններով, յատկապէս «Merchants in Exile» եւ «Merchants to Magnates», ան կարեւոր ներդրում ունեցած է սփիւռքահայ առեւտրական դասի պատմութեան ուսումնասիրման մէջ։ Իր սրամիտ հումորով, խորաթափանց միտքով եւ մարդկային ջերմութեամբ, Ժոանը մնայուն յիշատակ պիտի թողու բոլոր զանոնք ճանչցողներուն մօտ։
Ժոան Ճորճի մասին իմացանք բրիտանահայ անխոնջ պատմաբան Արա Սարաֆեանէն, որ այս մասին անգլերէն լեզուով հակիրճ գրառում մը կատարած էր։
Ստորեւ՝ Սարաֆեանի գրառումը։
Մասնակցութիւն բերի բրիտանահայ գրող եւ հասարակական գործիչ Ժոան Ճորճի յուղարկաւորութեան։ Ան երկար տարիներ նուիրումով աջակցած է Լոնտոնի «Կոմիտաս» Հիմնարկին եւ իր մտաւորական վաստակով արժանի տեղ գրաւած է հայ մշակութային կեանքին մէջ։
Ժոանը հրաշալի կին մըն էր՝ սրամիտ հումորով եւ խորաթափանց, հարցադրող մտքով։ Ունեցայ հաճոյքը իրեն հետ աշխատելու իր երկու աշխատութիւններուն վրայ՝ «Merchants in Exile» եւ «Merchants to Magnates», որոնք լոյս տեսան «Կոմիտաս» Հիմնարկին կողմէ։ Ան միշտ հետաքրքրական հարցումներ կու տար հայաշխարհին մասին եւ կիսուէր իր ինքնատիպ դիտարկումներով։
Նոյնիսկ երբ ոտքը կոտրած էր եւ հիւանդանոց կը գտնուէր, մեր գործակցութիւնը չընդհատուեցաւ․ շարունակեցինք միասին մշակել իր ծրագիրները։ Ան ապրեցաւ լիարժէք եւ բեղուն կեանք մը, եւ այսօր խորապէս պիտի զգանք իր բացակայութիւնը։
Յիշատակը օրհնութեամբ մնայ։