20.09c
Երեվան
ուրբ, մյս 08
«Հալէպ կ'ուսանէի, հայկական դպրոց կ'երթայի…հիմա չեմ ուզեր շատ բան յիշել: Երբ պատերազմը սկսաւ, մեր կեանքը լրիւ իրար խառնուեցաւ: Չէինք գիտեր` տունէն դուրս ելլենք, թէ` ոչ: Վախնալով խանութ կ'երթայի, կու գայի: Ամէն անգամ որ դուրս կ'ելլէի, չէի գիտեր՝ ետ կը վերադառնա՞մ, թէ՛՝ ոչ: Ամբողջ օրը տունն էի»,-կ'ըսէ 18-ամեայ Յակոբ-Գէորգ Գազանճեանը:
Ան սուրիական պատերազմի ականատէս է: Ընդամէնը 200 մեթր հեռաւորութենէն ապրեր եւ զգացեր է պատերազմի շունչը, ականներու եւ փլուզուող շինութիւններու փոշիի հոտը: Կ'ըսէ` իրենց տունը Վենէզուէլլա թաղամասը եղած է, իսկ անկէ քիչ մը հեռու` պատերազմական գործողութիւններ սկսած են:
-Շատ բան թողած եմ Հալէպ` տունս, ընկերներս, յիշողութիւններ: Ոչ մէկ բան կրցած եմ բերել Հայաստան: Լաւ օրերս Հալէպ ձգած եմ, եկած` Հայաստան,-կը պատմէ պատերազմի ականատեսը:
Յակոբ-Գէորգ Գազանճանը Հալէպէն Գիւմրի ժամանած է ծնողներու հետ: Ան անկեղծօրէն կ'ըսէ` Հալէպի մէջ ապրիլը աւելի դիւրին է: Հայերը հոն կ'ապրին արաբներու, թուրքերու հարեւանութեամբ եւ անոնց հետ ջերմ յարաբերութիւններու մէջ են:
-Երբ պատերազմը մեր թաղամաս հասաւ, Հալէպի մէջ այլեւս հնարաւոր չէր ապրիլ: Ընտանիքիս հետ եկայ Կիւմրի: Ծնողներս աշխատանքի պատճառով մեկնած են Երեւան, ես մնացեր եմ Կիւմրի: Պատերազմը մասնատեց իմ ընտանիքս, -կ'ըսէ տղան՝ աւելցնելով, որ Սուրիոյ մէջ դեռ հարազատներ ունի, որոնք վտանգի մէջ են:
-Քոյրս կ'ըսէ, որ վտանգ կայ դեռ: Ձեւով մը, համակերպելով կ'ապրին: Կ'ուզեն գալ, բայց հնարաւորութիւն չեն տար, ճամբաները փակ են: Հիմա իրենք Լաթաքիա կ'ապրին: Հալէպ ալ հնարաւոր չէ: Հայաստան գալէս ետք լաւ էր, բայց միայն առաջին 10 օրը: Յետոյ հասկցայ, որ ինձ ոչ մէկը կը հասկնայ: Օտարի աչքով կը նայէին: Կը նեղացնէին, կ'ըսէին` իսլամիսթ ես, թեռորիսթ ես, -կ'ըսէ սուրիահայ երիտասարդը եւ կ'աւելացնէ, որ ուսումնասիրած է Կիւմրիի բնակիչներու խառնուածքը, բնաւորութեան գիծերը եւ այսօր հարմարուած է անոնց ապրելակերպին: Այստեղ արդէն ընկերներ ունի:
Այժմ ան կը սորվի թիւ 4 արհեստագործական ուսումնարանէն ներս, ռատիո-կապի մասնագէտ պիտի դառնայ: Կը սիրէ ընտրած մասնագիտութիւնը, կը նախընտրէ նաեւ երաժշտութիւնը, կը նուագէ պասկիթառ: Ազատ ժամանակ կամաւորական հիմունքներով բարեգործական հասարակական կազմակերպութիւններու մէջ որոշ աշխատանք կը կատարէ: «Կը վերադառնա՞ս Հալէպ», հարցին մտածելու առիթ կու տայ:
-Ընկերներ ունիմ, յիշողութիւններ, բայց չեմ երթար ետ, նոյնիսկ եթէ պատերազմ չըլլայ: Պատերազմէն ետք մարդոց հոգեվիճակը աւելի բարդ է: Կը դժուարանամ այնտեղ ապրիլ,-կ'եզրափակէ ան: Կիւմրին Յակոբ-Գէորգին գրաւած է, այստեղ ապրելու որոշումը հաստատակամ է:
Նիւթի աղբիւր ՝ «Ասպարէզ»
Նարեկ Կիրակոսեան
