10.09c
Երեվան
չրք, հկտ 14
Երբ օտար երկրի մը մէջ յանկարծ հայերէն կը լսես, ակամայ կը դառնաս դէպի ձայնին կողմը։ Չես գիտեր ով է խօսողը, չես ճանչնար զայն, բայց այդ քանի մը բառերը մէկ վայրկեանի մէջ քեզի հարազատ բան մը կը յիշեցնեն։ Կարծես հեռու տեղէ մը մէկը քեզի կ՚ըսէ՝ «դուն մինակ չես, դուն քու տեղդ ունիս»։
Որովհետեւ հայերէնը միայն լեզու մը չէ։ Ան մեր տուներուն ձայնն է, մեր մայրերուն ու մեծ մայրերուն խօսքը, ընտանեկան սեղաններուն աղմուկը, եկեղեցական աղօթքը, մանկութեան յիշողութիւնները եւ այն տունը, որ կրնանք հազարաւոր քիլոմեթր հեռու ըլլալ, բայց մեր մէջ միշտ կը պահենք։
Այս զգացումը շատ հարազատ կերպով կը փոխանցէ Հայց. Առաքելական Եկեղեցւոյ Պրազիլիոյ թեմի Առաջնորդ՝ Գերշ. Տ. Նարեկ Եպս. Պէրպէրեան, իր այս յուզիչ գրառումին մէջ։
Ստորեւ՝ Սրբազան Հօր գրառումը՝
«Պրազիլիոյ մէջ երբեւէ եղա՞ծ էք որեւէ տեղ՝ օդակայանի մը, ճաշարանի մը, առեւտրական կեդրոնի մը մէջ, կամ պարզապէս փողոցը քալած ատեն, եւ յանկարծ լսա՞ծ էք մէկը հայերէն կը խօսի։ Առանց մտածելու՝ գլուխնիդ դարձուցա՞ծ էք։
Թերեւս այդ մարդը չէք ճանչնար։ Բայց, չգիտես ինչու, ան այլեւս ամբողջովին օտար չի թուիր։
Որովհետեւ հայերէնը շատ աւելին է, քան լեզու մը։ Ան իր մէջ կը կրէ մեր հայրերուն ու մայրերուն, մեր մեծ հայրերուն ու մեծ մայրերուն ձայները, մեր ընտանեկան սեղանները, մեր Եկեղեցին, մեր աղօթքները, մեր մանկութիւնը եւ այնքան շատ յիշողութիւններ։
Այստեղ՝ Բրազիլիոյ մէջ, մեր կեանքի մեծ մասը կը ծաւալի փորթուկալերէնով։ Թերեւս ճիշդ այդ պատճառով է, որ հայերէնը անակնկալօրէն լսելը մեզ այսքան խորապէս կը յուզէ։ Եւ գրեթէ անմիջապէս կը ծնի այն ցանկութիւնը՝ հարցնելու. «Դո՞ւն հայ ես»։
Երբեմն հայերէն քանի մը բառը բաւարար են մեզի յիշեցնելու, թէ ուրկէ՛ կու գանք, թէ ո՛վ ենք եւ թէ, նոյնիսկ Հայրենիքէն հեռու, մեր մէջ տակաւին բան մը կայ, որ կը ճանչնայ իր տունը։
Դուք երբեւէ ապրած է՞ք նման փորձառութիւն մը»։
