0.09c
Երեվան
չրք, նմբ 11
Հաւաքական անվտանգութեան պայմանագիրի կազմակերպութեան (ՀԱՊԿ) Հաւաքական անվտանգութեան խորհուրդի նիստը, Ռուսիոյ նախագահ Վլատիմիր Փութինի նախագահութեամբ, պիտի գումարուի Նոյեմբեր 11-ին, Մոսկուայի մէջ։ Գագաթաժողովի հիմնական նիւթերէն մէկը պիտի ըլլայ կազմակերպութեան մէջ Հայաստանի կարգավիճակը։ Երեւան աւելի քան երկու տարիէ ի վեր անդամավճարները չի վճարեր, եւ նիստին ընթացքին կրնայ քննարկուիլ երկիրը ձայնի իրաւունքէն զրկելու հարցը։
Հայաստանի վարչապետ Նիկոլ Փաշինեանի մամլոյ ծառայութիւնը չէ յայտնած անոր՝ գագաթաժողովին մասնակցութեան մասին։ Հայաստանի կառավարութեան տեղեկութիւններուն համաձայն՝ վարչապետը աշխատանքային այցելութեամբ մեկնած է Ֆրանսա, ուր պիտի մասնակցի Փարիզի Խաղաղութեան 9-րդ համաժողովին։
Աւելի վաղ Փաշինեան խորհրդարանին մէջ յայտարարած էր, որ կողմ է ՀԱՊԿ-էն Հայաստանի դուրս գալուն եւ գոհ պիտի ըլլայ, եթէ այդ մէկը իրականանայ։ Անոր համաձայն՝ առաջիկայ հինգ տարիներուն Երեւան մտադիր չէ աշխուժացնել իր աշխատանքը կազմակերպութեան մէջ, իսկ Հայաստանի հետաքրքրութիւնը անոր նկատմամբ սպառած է։ Միաժամանակ, վարչապետը յստակ պատասխան չէ տուած այն հարցին, թէ ինչո՛վ Հայաստան կը նախատեսէ փոխարինել ՀԱՊԿ-ի անդամակցութիւնը՝ սահմանափակուելով Թուրքիոյ եւ Ատրպէյճանի հետ յարաբերութիւններու ամրապնդման մասին յիշատակումով։ ՆԱԹՕ-ին անդամակցելու հնարաւորութիւնը եւս կը մնայ բաց հարց։
Ռուսիոյ արտաքին գործոց փոխնախարար Ալեքսանդր Փանքին աւելի վաղ «ԹԱՍՍ»-ին յայտնած էր, որ Հայաստան աւելի քան երկու տարիէ ի վեր չի վճարեր ՀԱՊԿ-ի անդամավճարները։ Անոր համաձայն՝ Նոյեմբեր 11-ի նիստին կրնայ որոշում ընդունուիլ երկիրը ձայնի իրաւունքէն զրկելու մասին՝ մինչեւ պարտքի մարումը։ Ռուսաստանի արտաքին գործոց նախարար Սերկէյ Լաւրով այսօր հաստատած է այս տեղեկութիւնը։
Միաժամանակ, Լաւրով ընդգծած է, որ Մոսկուա մտադիր չէ Երեւանի առջեւ փակելու կազմակերպութեան լիարժէք աշխատանքներուն վերադառնալու հնարաւորութիւնը։ Ան նշած է, որ Հայաստանի առջեւ ՀԱՊԿ-ի դուռը «փակուած չէ», եւ ոչ ոք կը պատրաստուի երկիրը կազմակերպութենէն հեռացնելու։ Նախարարը նաեւ նշած է, որ միաւորումէն դուրս գալու վերաբերեալ Հայաստանի պաշտօնական դիմում չէ ստացուած։
Ընդհանուր առմամբ, Մոսկուայի գագաթաժողովի մասնակիցները պիտի ամփոփեն Ռուսիոյ նախագահութեան ընթացքին համատեղ աշխատանքներուն արդիւնքները, քննարկեն տարածաշրջանային եւ միջազգային օրակարգը, ինչպէս նաեւ որոշեն կազմակերպութեան հետագայ զարգացման ուղղութիւնները։
Առաջնորդները կը նախատեսեն ընդունիլ մինչեւ 2030 թուականը գործող հակաահաբեկչական ռազմավարութիւնն ու ամփոփիչ հռչակագիրը, ինչպէս նաեւ քննարկել հակաօդային պաշտպանութեան կատարելագործման եւ ՀԱՊԿ-ի Հաւաքական օդուժերու զարգացման վերաբերեալ որոշումներ։
Բացի այդ, ակնկալուած է, որ մասնակիցները հաւանութիւն պիտի տան 2027 թուականին կազմակերպութեան նախագահութիւնը Տաճիկիստանին փոխանցելու առաջարկին։ Նախագահ Էմոմալի Ռահմոն պիտի ներկայացնէ առաջիկայ ժամանակաշրջանին համար Տուշանպէի առաջնահերթութիւնները։
Ռուսիոյ նախագահութիւնը սկսած է 2026 թուականի Յունուար 1-ին եւ կ՚ընթանայ «Հաւաքական անվտանգութիւնը բազմաբեւեռ աշխարհի մէջ․ միասնական նպատակ, ընդհանուր պատասխանատուութիւն» կարգախօսով։
Կազմակերպութեան անդամ են վեց պետութիւն՝ Հայաստան, Պելառուս, Ղազախստան, Ղրղըզիստան, Ռուսիա եւ Տաճիկիստան։
