Միջազգային մամուլի արձագանգը Սենատի հայանպաստ որոշումին... Արդարութեան եւ ճշմարտութեան բանաձեւ. Փաշինեանի արձագանգը... Իսրայէլի մէջ դարձեալ ընտրութիւններ... Տ. Սահակ Բ. Պատրիարք՝ չորս ճանապարհներու սրբազան ուղեւորը...
AIDS հիւանդութեան համաշխարհային օր. Ինչ տուաւ 40 տարուան պայքարը
AIDS հիւանդութեան համաշխարհային օր. Ինչ տուաւ 40 տարուան պայքարը
02 Դեկտեմբեր 2019 , 12:18

Երբ առողջապահութեան նախարարները առաջին անգամ որոշեցին 1 դեկտեմբերը համարել Աշխարհի մէջ ՁԻԱՀ-ի դէմ պայքարի օր, անոնք գիտէին, որ ի տարբերութիւն այլ հիւանդութիւններու, ՁԻԱՀ-ի յարուցիչ ՄԻԱՎ-ը կրնար արագ տարածուիլ աշխարհի մէջ: Փօլ Քուվաթան այս հիւանդութեան դէմ առաջին պայքարողներէն եղած է: Ան կը յիշէ, թէ ինչպէս այդ օրերուն հերթով կը մահանային հիւանդները:

Հիւանդութեան դէմ առաջին պայքարողներէն եղած է նաեւ բժիշկ Էնթընի Ֆոուսին: Ան մասնակցած է ՄԻԱՎ-ի դէմ դեղամիջոցներ ստեղծելու աշխատանքներուն: Եւ այսօր ամէն օր մէկ հապ ընդունելու պարագային վարակի յարուցիչը կրող մարդը այդ վարակը չի տարածեր ուրիշներուն: Կայ նաեւ Թրուատա անուանումը կրող դեղը, որ առողջ մարդիկ կ'ընդունին ուրիշներէն չվարակուելու համար: Այնպէս որ, այս հիւանդութիւնը, որ միլիոնաւոր մարդոց սպանեց, շուտով ինք պիտի սպանուի, կ'ըսէ բժիշկը:

Մեծապէս կրճատուած է ՄԻԱՎ, այսինքն հիւանդութեան յարուցիչը կրող մարդոց թիւը: ՁԻԱՀ-էն մահացութիւններու թիւը 2004 թուականէն ի վեր կրճատուած է 55 տոկոսով: Այս մասին կը գրէ Ամերիկայի Ձայնը։

Ու հիմա ամենակարեւոր պահանջն այն է, որ յարուցիչը կրող բոլոր անձինք ստանան այդ դեղամիջոցներէն օգտուելու հնարաւորութիւն: Այդ պարագային հնարաւոր կ'ըլլայ խօսիլ հիւանդութեան ի սպառ վերացման մասին:

Իսկ այսօր այս հիւանդութիւնը կը շարունակէ տարածուիլ նախ եւ առաջ ոչ սպիտակամորթ մարդոց ու միասեռականներու շրջանակէն ներս: Այն կը տարածուի նաեւ հիմնական աւելի աղքատ բնակչութեան շրջանակներուն մէջ:

Իսկ անչափահասներն ամենախոցելին են բոլոր երկիրներուն մէջ, քանի որ անոնք ամենաշատը կը խուսափին ստուգումներէ, անոնց մեծ մասը չունի բժշկական ապահովագրութիւններ: Այդ պատճառով շատ կը կարեւորուի պատուաստման դերը: Այս ուղղութեամբ աշխատանքները յուսադրիչ են: Իսկ մինչեւ պատուաստանիւթի յայտնաբերումը, հարկաւոր է նախ եւ առաջ լաւ գիտելիքներ՝ այս հիւանդութիւնը չտարածելու, չվարակուելու ու պաշտպանուելու մասին:

Յիշեցնենք, որ երէկ՝ 1 դեկտեմբերին ՁԻԱՀ-ի դէմ  պայքարի  համաշխարհային օրն էր։

Լրահոս
Ամենաընթերցուած
Օրվա
Շաբաթվա
Ամսվա
One of the world's oldest civilizations, Armenia once included Mount Ararat, which biblical tradition identifies as the mountain that Noah's ark rested on after the flood. It was the first country in the world to officially embrace Christianity as its religion (c. A.D. 300).In the 6th century B.C. , Armenians settled in the kingdom of Urartu (the Assyrian name for Ararat), which was in decline. Under Tigrane the Great (fl. 95–55 B.C. ) the Armenian empire reached its height and became one of the most powerful in Asia, stretching from the Caspian to the Mediterranean seas. Throughout most of its long history, however, Armenia has been invaded by a succession of empires. Under constant threat of domination by foreign forces, Armenians became both cosmopolitan as well as fierce protectors of their culture and tradition. Over the centuries Armenia was conquered by Greeks, Romans, Persians, Byzantines, Mongols, Arabs, Ottoman Turks, and Russians. From the 16th century through World War I, major portions of Armenia were controlled by their most brutal invader, the Ottoman Turks, under whom the Armenians experienced discrimination, religious persecution, heavy taxation, and armed attacks. In response to Armenian nationalist stirrings, the Turks massacred thousands of Armenians in 1894 and 1896. The most horrific massacre took place in April 1915 during World War I, when the Turks ordered the deportation of the Armenian population to the deserts of Syria and Mesopotamia. According to the majority of historians, between 600,000 and 1.5 million Armenians were murdered or died of starvation. The Armenian massacre is considered the first genocide of the 20th century. Turkey denies that a genocide took place and claims that a much smaller number died in a civil war.read more: Armenia: Maps, History, yerevanvideo.com Geography, Government, Culture