image

Մենք, Որ Յեղափոխութիւնը Սիրեցինք. Վազգէն Շուշանեան

Մենք, Որ Յեղափոխութիւնը Սիրեցինք. Վազգէն Շուշանեան

... Ու ո՞վ է մեղաւոր, եթէ այժմ, այս որոտընդոստ օրերուն, իր ցոփութեան ու յղփանքին խորը լեղապատառ ու հեղգ բարձր դրամատիրութիւնն ու քաղքենիութիւնը ստիպուած են բարեւի կենալ սակաւատիրական իշխանութեանց առջեւ, որ չեն վարանիր անողոք ցրտութեամբ մը կարգ մը դասեր նետել անոնց գունատ երեսներուն:

Այդ դասերէն գլխաւորին քաջ ծանօթ ենք մենք,-մենք՝ որ յեղափոխութիւնը սիրեցինք եւ որ զայն այժմ բոսոր դրօշակի մը պէս կ'ուզենք բարձրացնել քաղաքներուն ու անոնց աշտարակներուն վրայ, մայր-եկեղեցիներուն ու անոնց շուրջ փորուած խրամներուն վրայ, որ զայն կը շարունակենք սիրել՝ ճիշդ այն պատճառաւ, որ գէշ է ժամանակը ու հոգւոյ արութեան հետ նաեւ արու հաւատարմութիւն մը անհրաժեշտ է, որպէսզի մեր մարմիններուն խորէն իսկ իր սեւ իշխանութիւնը չհաստատէ բռնութիւն մը, որ գործիքը չէ ազատութեան, այլ՝ կռուանը յետադիմութեան, բռնութիւ մը՝ որ անհատը կը վերածէ փոշիի ու խեղդամահ կ'ընէ ի՛նչ որ անոր արժանաւորութիւնն ու մեծութիւնը կը կազմէ: Մենք՝ որ երիտասարդութեամբ կը քալենք դեռ կեանքի ճամբաներէն՝ հակառակ վհատութեան տիղմին՝ որ մեր ծունկերուն կը բարձրանայ, հակառակ վատութեամբ՝ որ սուտ քաղցրութեամբ մը խաղաղութեան կը հրաւիրէ մեզ:

Այո՛, այդ դասերէն գլխաւորին քաջ ծանօթ ենք մենք, ամէնէն հարազատ կարգախօսներէն մէկը հայ յեղափոխութեան,- խանդավառութիւնն ու ներքին կրակը եւս, ի խնդիր գաղափարական նուաճումներու իրականութիւն են, ո՛չ միայն անհատական, այլեւ՝ հաւաքական կեանքին մէջ: Ու ազգ մը, որ կը կորսնցնէ հաւաքաբար իր մոլեկան խանդավառութիւնը, ազգ մը, որուն զաւակները սերունդ առ սերունդ չեն ելլեր պատմութեան ալիքներէն, մերկ աստուածներու պէս, բարձրացնելու համար իրենց ինքնութեան ու էութեան ջահը կեանքի ամբարտակներուն ու պատնէշներուն վրայ, ազգ մը՝ որուն զաւակները կը պառկին հաճոյքին ու դիւրին ուրախութեանց մարմանդներուն մէջ, մէկդի վանելով բարձրաթաւալ կեանքը, որ խոյանք է ու պրկում, որ յանդգնութիւն է ու սլացում, ազգ մը՝ որուն զաւակներուն Հայաստանը նիւթ է ամօթի ու ստրջանքի, ազգ չէ, այլ՝ եղկելի երամակ ու խուժան:

 

 

 

Վազգէն Շուշանեան

«Մարդ Մը, Որ Արարատ Չունի Հոգւոյն Խորը» (Հատուած)