Ադիսի բացառիկ համերգները` Երեւանում. Հիշողություններ` անցյալից. Լուսանկար... Հայաստանում է Քուվեյթի շեյխուհի Հուսա Սաբահ Ալ-Սալեմ Ալ-Սաբահը... «Իրանի իրավիճակի հետ կապված հեշթեգները ստեղծվել են ԱՄՆ-ում, Անգլիայում եւ Սաուդյան Արաբիայում»... «Հալեպի բժիշկների հայրը». Արամ-Ասատուր Ալթունյանի անմահ գործը...
«Հալեպի բժիշկների հայրը». Արամ-Ասատուր Ալթունյանի անմահ գործը
«Հալեպի բժիշկների հայրը».  Արամ-Ասատուր Ալթունյանի անմահ գործը
10 September 2019 , 09:43

Հալեպ քաղաքի բժշկության բնագավառում հայերն ունեցել և այսօր էլ ունեն նշանակալի ներդրում: Քաղաքը տվել է նշանավոր հայ բժիշկներ, իսկ նրանցից ամենանշանավորը «Հալեպի բժիշկների հայր» պատվանունը կրող Արամ-Ասատուր Ալթունյանն է: Մեծ է եղել վերջինիս  դերը՝ Սիրիայի առողջապահական ոլորտում:  Արամ-Ասատուր Ալթունյանը ծնվել է 1857 թվականի մարտի 21-ին, Արևմտյան Հայաստանի Սեբաստիա քաղաքում: 1881 թվականին ավարտել է Թուրքիայի Այնթապի եռամյա բժշկական քոլեջը:


 

«Յուշամատեան» ժառանգության հարթակում լույս տեսած այս լուսանկարում Արամ-Ասատուր Ալթունյանը (կանգնածների վերջին շարքում ձախից երկրորդը) քոլեջի նախագահի, ​շրջանավարտների, ուսուցիչներ​ի հետ լուսանկարվել է քոլեջի հիմնադրության 25-ամյակի առթիվ՝ 1901-ին:  

Նա քոլեջն ավարտել է 1881-ին: 

 

1884 թվականին սովորել է Նյու Յորքի Կոլումբիայի քոլեջում: Աշխատել է Հայդելբերգի (Գերմանիա) հայտնի բժշկական կենտրոններում: 6 ամիս աշխատել է Բեռլինի Կոխի մանրէաբանական լաբորատորիայում: 1887 թվականին անցել է Կոստանդնուպոլիս, ստացել Թուրքիայում գործելու արտոնագիր և աշխատել Այնթապի բժշկական դպրոցում: 1888 թվականին եղել է Վիեննայի և Լոնդոնի կլինիկաներում, 1889 թվականին հաստատվել է Հալեպում, որտեղ 1896 թվականին իր կնոջ՝ իռլանդացի Հարրիեթ Ռիդելի հետ բացել է Մերձավոր Արևելքում առաջին ռենտգենյան կաբինետը և կատարել ընդերադիտական հետազոտություններ: Այս հիվանդանոցում հետազոտություններ են անցել Հալեպով այդ տարիներին անցած հայտնի մարդիկ, ինչպես՝ գրող Ագաթա Քրիստին իր հնագետ ամուսնու հետ, իսկ  բրիտանացի հնեաբան, զինվորական և գրող  Թոմաս Էդվարդ Լոուրենսը՝ Լոուրենս Արաբացին, այստեղ բուժվել է տուբերկլյոզից: Վերջինս եղել է Ալթունյան ընտանիքի սերտ ընկերներից մեկը:  

 

Արամ-Ասատուր Ալթունյանը 1911 թվականին հիմնադրել է Ալթունյանի հիվանդանոցը (գործել է մինչև 1962 թվականը): 1927 թվականին բացել է բուժքույրերի դպրոց: Մեծ վաստակ ունի Սիրիայի, հատկապես Հալեպի առողջապահության զարգացման գործում:

 


Հիվանդանոցը, 1927 թ.

 


Խմբանկար՝ բուժքույրերի դպրոցից

 

Անձնական միջոցներով Հալեպում բացել է առաջին հայկական դպրոցը՝ հանրահայտ Հայկական վարժարանը: Կրել է «Հալեպի բժիշկների հայր» պատվանունը: 1937 թվականից եղել է Հալեպի բժիշկների միության պատվո նախագահ:

 



Արամ-Ասատուր Ալթունյանը մահացել է 1950 թվականի հունվարի 4-ին: Թաղված է Հալեպի Հայ ավետարանական Էմանուել եկեղեցու բակում:

Ստացել է  Իտալական գահի ասպետ (1914), Սիրիական արքունյաց Բ (1931), Ա (1939) աստիճանի շքանշան, Նյու Յորքի վիրաբույժների միջազգային քոլեջի ոսկե մեդալ (1939), Սիրիական արքունյաց Ա աստիճանի շքանշան (1939), Սիրիական արքունյաց Գերագույն աստիճանի շքանշան (1950):


Լուսանկարում` նշանավոր բժշկի հիմնած հիվանդանոցը, 1920, դեկտեմբեր

 

Բժիկ է եղել նաև Ալթունյանի որդին՝ Էռնեստ-Հայկ Ալթունյանը: Նա նույնպես Եվրոպայում է կրթություն ստացել, որոշ ժամանակ աշխատել է Հալեպի իր հոր հիվանդանոցում, հետո փոխադրվել է արտասահման, աշխատել եւրոպական քաղաքներում, մահացել է 1962 թ.-ին՝ Մեծ Բրիտանիայում: 

 


Բժիշկ Էռնեստ Հայկ-Ալթունյանը

 

 


Բժիշկ Էռնեստ-Հայկ Ալթունյանը՝ իր դստեր հարսանիքին, 1954  թ. Հալեպ

 

Էռնեստ-Հայկ Ալթունյանի որդին՝ Ռոջեր Ալթունյանը, նույնպես ճանաչված բժիշկ է եղել:



Ռոջեր Ալթունյան (1922–1987) 



Լրահոս
Ամենաընթերցվածը
Օրվա
Շաբաթվա
Ամսվա
One of the world's oldest civilizations, Armenia once included Mount Ararat, which biblical tradition identifies as the mountain that Noah's ark rested on after the flood. It was the first country in the world to officially embrace Christianity as its religion (c. A.D. 300).In the 6th century B.C. , Armenians settled in the kingdom of Urartu (the Assyrian name for Ararat), which was in decline. Under Tigrane the Great (fl. 95–55 B.C. ) the Armenian empire reached its height and became one of the most powerful in Asia, stretching from the Caspian to the Mediterranean seas. Throughout most of its long history, however, Armenia has been invaded by a succession of empires. Under constant threat of domination by foreign forces, Armenians became both cosmopolitan as well as fierce protectors of their culture and tradition. Over the centuries Armenia was conquered by Greeks, Romans, Persians, Byzantines, Mongols, Arabs, Ottoman Turks, and Russians. From the 16th century through World War I, major portions of Armenia were controlled by their most brutal invader, the Ottoman Turks, under whom the Armenians experienced discrimination, religious persecution, heavy taxation, and armed attacks. In response to Armenian nationalist stirrings, the Turks massacred thousands of Armenians in 1894 and 1896. The most horrific massacre took place in April 1915 during World War I, when the Turks ordered the deportation of the Armenian population to the deserts of Syria and Mesopotamia. According to the majority of historians, between 600,000 and 1.5 million Armenians were murdered or died of starvation. The Armenian massacre is considered the first genocide of the 20th century. Turkey denies that a genocide took place and claims that a much smaller number died in a civil war.read more: Armenia: Maps, History, yerevanvideo.com Geography, Government, Culture