Սիրիայում անհետացած 14 ռուս զինծառայողների ճակատագիրը մնում է անհայտ... Վրաստանում հավատարմագրված օտարերկրյա դեսպաններն այցելեցին Մայր Աթոռ Սուրբ Էջմիածին... Եգիպտոսի Մշակույթի առաջին կին նախարարը հայտնի ֆլեյտահարուհի է... Վրաստանը նախաձեռնող է դառնում հայ-վրացական հարաբերություններում...
Հետպատերազմյան Հալեպի կրթական խնդիրներն ու «սպիտակ ջարդի» սպառնալիքը. Հարություն Սելիմյան
Հետպատերազմյան Հալեպի կրթական խնդիրներն ու «սպիտակ ջարդի» սպառնալիքը. Հարություն Սելիմյան
15 August 2018 , 22:17

Հալեպում գործող 14 դպրոցներից ոչ մեկը հետպատերազմյան տարիներին չի փակվել: Աշակերտների թիվը կտրուկ նվազել է, դպրոցական շենքերի մի մասը՝ հրթիռակոծվել, սակայն այս ամենը պատճառ չի եղել դրանք գոցելու, պատմում է ավետարանական եկեղեցու առաջնորդ վերապատվելի Հարություն Սելիմյանը:

 

«Մի շարք ազգային վարժարաններ հրթիռակոծվեցին և դպրոցաշենքերը կորցրեցին: Այսօր հայ առաքելական համայնքի վարժարանները, որ Ազգային վարժարաններն են, խտացվեցին 3 տարբեր վարժարանների մեջ: Խնդիրը միայն շենքը կորցնելը չէ. գաղութի թիվը նվազեց: Գիտեք, որ ունեինք մոտ 50 հզր հայություն Հալեպում, բայց այսօր առավելագույն, մի քիչ չափազանցված թիվ պիտի ասեմ՝ 15000 հայություն ունենք»,-պատմում է Հարություն Սելիմյանը:

 

Բոլոր համայնքներն են հրթիռակոծություններից անմիջապես հետո վերսկսել դպրոցների վերականգնման աշխատանքները՝ չկորցնելով հույսը, որ համայնքը պիտի շարունակի իր բնականոն կրթական գործընթացը Հալեպում. Սա միակ երաշխիքն է չարտագաղթած հայության հույսը վառ պահելու, հակառակ պարագայում, ավետարանական համայնքի ղեկավարը վստահ է, շատ ավելին կլիներ գաղթողների թիվը:

 

«Կրթական համակարգի բաց մնալը օգնեց, որ հայ ժողովրդի այսօրվա մնացած թիվը ապահով կարողանա իր զավակները կրթության ասպարզում պահել»,-վստահ  է ավետարանական համայնքի ղեկավարը:

 

Վերջին տարում եղել են նաև վերադարձողներ՝ Հայաստանից, Բեյրութից, մեկ-երկու՝ ընտանիք նաև Կանադայից, բայց սրան զուգահեռ ավելացել է մեկնողների թիվը, ասում է Հարություն Սելիմյանը: «Այս ամառ կային բավական մեծ թվով մարդիկ, որոնք արտագաղթի ծրագրերի էին մասնակցել, հասել էր հերթը, և հիմա գաղթում են Կանադա: Չեմ կարծում, որ եկողների հետ հավասարակշռվում է պատկերը, բայց համեմատության մեջ 100-ին 10 աշակերտների թվի աճ կարալի է ակնկալել»,-ասում է նա:

 

Պատերազմը պատճառ եղավ նաև կրթական ծրագրերի վերանայման: «Այսօր աշակերտները ապրում են պատերազմի հոգեխոց, և իրենց հոգեբանական ներաշխարհը բավական անհավասարակշռված է, ապագայի վերաբերյալ ունեն իրենց անձնական իղձերը, ծրագրերը, փափագները, որոնք երբեմն հասանելի են, երբեմն՝ ոչ: Հետևաբար մեր մարտահրավերները երկուսն են. Մենք տակավին փորձում ենք ստեղծել օազիս այս փոթորկալից իրականության մեջ, և ուզում ենք ընդգծել հայեցի և քրիստոնեական կրթությունն ու դաստիարակությունը: Ունենք մեծ հույս, որ գալիս սերունդը պիտի դաստիարակվի և վերամշակվի այս տագնապալի իրականություններից հետո»,-կարծում է վերապատվելի Սելիմյանը:

 

Այս ամենի իրագործման համար ևս մեկ խնդիր ունեն. Հայրենավարտ ուսուցիչների պակասը, թեև նրանք, ովքեր աշխատում են, դա լավագույն ձևով են կատարում, վստահեցնում է նա: Բոլոր ջանքերը ներդրնում է նաև համայնքը՝ արաբական միջավայրում հայ լեզուն պահպանելու ուղղությամբ: Ասում է.

 

«Դպրոցների ճանապարով փորձում ենք երեխաների ու ընտանիքների մեջ արմատավորել հայ լեզուն, մշակույթը, պատմությունը, ավանդույթները, լրացուցիչ նշանակություն ունեն ակումբները ևս, եկեղեցիների երիտասարդական ու պատանեկան խմբակները, որոնք իրենց բարենպաստ ազդեցությունն ու ներդրումը ունեն, եթե մենք ամբողջ աշխատանքը տանենք և ծրագրով մեր երեխաների շրջանում չկիրարկենք լայնածավալ հայապահպանաման ծրագիր, լուրջ վտանգի առջև կկանգնի գալիք սերունդը, կարծում եմ, որ պետք է աչալուրջ հետևենք, թերացում չարձանագրենք որևէ բնագավառում, որովհետև նվազագույն թուլացումը կարող է բացթողում առաջացնել, որով մենք կվտանգենք հայեցի կրթությունը»:

 

Հարություն Սելիմյանը մտահոգ է սիրիահայերի այն զանգվածի համար, որը, այսպես կոչված, երկրորդ սփյուռքացում է ապրում: Մեծ թիվ են կազմում Եւրոպա կամ արևմուտք գաղթողները, որոնց վրա, վստահ է,  հոգեբանական ազդեցություն է գործում նաև աշխարհագրական հեռացումը: «Միջին Արևելքի մեջ մեր պատմական Հայաստանի և գրավյալ հողերի աշխարհագրությունից ետ չենք, և մերձավոր ներկայությունը հիշողությունը թարմ է պահում, իսկ երբ արևմուտք են գնում, շատ ավելի վտանգված եմ համարում լեզուն, մշակույթը, կենցաղավարությունը, ավանդույթներ: Մտավախություն կա, որ մեր երեխաները այլևս հայրենենով արտահայտվելը, հայ մշակույթով զբաղվելը ավելորդապաշտություն պիտի համարեն, և այս վտանգը իրականության մեջ  մահացու վտանգ է, «Սպիտակ ջարդը» սա է»,-կարծում է Արևելք-ի զրուցակիցը:

Լրահոս
Ամենաընթերցվածը
Օրվա
Շաբաթվա
Ամսվա
One of the world's oldest civilizations, Armenia once included Mount Ararat, which biblical tradition identifies as the mountain that Noah's ark rested on after the flood. It was the first country in the world to officially embrace Christianity as its religion (c. A.D. 300).In the 6th century B.C. , Armenians settled in the kingdom of Urartu (the Assyrian name for Ararat), which was in decline. Under Tigrane the Great (fl. 95–55 B.C. ) the Armenian empire reached its height and became one of the most powerful in Asia, stretching from the Caspian to the Mediterranean seas. Throughout most of its long history, however, Armenia has been invaded by a succession of empires. Under constant threat of domination by foreign forces, Armenians became both cosmopolitan as well as fierce protectors of their culture and tradition. Over the centuries Armenia was conquered by Greeks, Romans, Persians, Byzantines, Mongols, Arabs, Ottoman Turks, and Russians. From the 16th century through World War I, major portions of Armenia were controlled by their most brutal invader, the Ottoman Turks, under whom the Armenians experienced discrimination, religious persecution, heavy taxation, and armed attacks. In response to Armenian nationalist stirrings, the Turks massacred thousands of Armenians in 1894 and 1896. The most horrific massacre took place in April 1915 during World War I, when the Turks ordered the deportation of the Armenian population to the deserts of Syria and Mesopotamia. According to the majority of historians, between 600,000 and 1.5 million Armenians were murdered or died of starvation. The Armenian massacre is considered the first genocide of the 20th century. Turkey denies that a genocide took place and claims that a much smaller number died in a civil war.read more: Armenia: Maps, History, yerevanvideo.com Geography, Government, Culture