Ռաուտայի Մխիթարեան վարժարանը կը պատրաստուի վերամուտի.Մեծ յաջողութեամբ կայացած է «Բաց դռներ»ու օրը... Վարչապետ Փաշինեան խօսեցաւ Արցախ կատարած իր այցին մասին... Տէր Զօր. Կը շարունակուին թէժ մարտերը... Գիւղական Օրագիր. Գիւղ Ուշի (ԺԲ.)...
Շուէտ ապրող կարգ մը սուրիահայեր մտահոգիչ վիճակի մէջ են. Տօքթ. Թովմաս Յակոբեան
Շուէտ ապրող կարգ մը սուրիահայեր մտահոգիչ վիճակի մէջ են. Տօքթ. Թովմաս Յակոբեան
25 Յուլիս 2018 , 23:06

«Արեւելք»ի  հարցումներուն կը պատասխանէ  Շուէտ հաստատուած    բժիշկ   Թովմաս  Յակոբեանը


-Ինչպիսի՞ն է  սուրիահայերուն  ընդհանուր վիճակը Շուէտի մէջ։ 


Պատերազմի պատճառով Շուէտ հասած սուրիահայերէն ոմանք կայուն  վիճակ ունին, ոմանք ալ  խուճապի մէջ կ'ապրին: Խուճապի մէջ գտնուողները    անոնք են, որոնք հայկական  անձնագիր ունին, ինչի պատճառով ալ այսօր շատ գէշ եւ շատ ճնշիչ վիճակի մէջ են, ուղղակի հոգեկան եւ մտային տագնապ կ'ապրին, վախով կ'ապրին, մտածելով, թէ ե՞րբ իրենց կարգը պիտի գայ եւ դուրս պիտի դնեն իրենց Շուէտէն: Կառավարութիւնը բաւական կը ճնշէ այդ հարցով, ներկայիս 40 սուրիահայ ընտանիքի անուն կը շրջանառուի, որոնք  վերջնական մերժում  ստացած են Շուէտի կառավարութիւնէն  եւ կրնան  որեւէ  պահու դուրս դրուիլ   երկրէն։

Վերջնական մերժում ստացածներէն ոմանք շուրջ 5-6 տարի է, որ Շուէտ, Նորվէկիա կամ Հոլլանտա կ'ապրին, անոնց զաւակները այստեղ տարիերով դպրոց յաճախած են, վարժուած են այստեղի մթնոլորտին, եթէ հիմա դուրս դրուին, անոնք հաստատուն ապագայ մը պիտի չունենան, նոյնիսկ անոնց ծնողները նոր լեզու սորուեցան, կեանքին վարժուեցան, անոնց վիճակը հիմա ուղղակի   մտահոգիչ  է։


-Իսկ ի՞նչ է պատճառը որ Շուէտի, Հոլանտայի կամ Նորվէկիայի կառավարութիւնները այսպէս խիստ կը վարուին նաեւ հայ գաղթականներուն հետ:


Յստակ բան մը չըսուիր, բայց ինչ որ ժողովուրդը կը խօսի, որոշ համաձայնութիւն մը կնքուած էր ժամանակին Եւրոպայի եւ Հայաստանի միջեւ եւ Հայաստանի Եւրոպա մտնելու գործընթացին վրայ հիմնուած հարց մըն է, հետեւաբար անոնք որ հայկական հպատակութիւն ունին, անոնց կեցութեան իրաւունք պիտի չտան:


-Իսկ տեղի հայութիւնը, Շուէտի հայ համայնքը բնաւ կ'օգնէ՞ հայ գաղթականներուն, տեղեկութիւն ունի՞ք այդ մասին:


Տեղի համայնքի կողմէն այս հարցով որեւէ օգնութիւն չի կրնար ըլլալ, քանի որ նախ իրենք ալ չեն գիտեր, տեղեկութիւնները որ իրենց կը փոխանցուի, հաստատ տեղեկութիւններ չեն, ամէն օր տարբեր օրէնքով մը կը խօսուի այս հարցին շուրջ, անոր համար ալ մարդիկ շուարած վիճակի մէջ են, չեն կրնար գիտնալ իրենց ապագայի ուղղութեամբ ինչ որոշում պիտի կայացնեն:

Եւրոպա՝ Շուէտ, Նորվէկիա եւ Հոլանտա հաստատուած հայ ժողովուրդին օգտակար դառնալու համար, իմ համոզմամբ, միմիայն մէկ միջոց կայ, որն է՝ հարցին պետական մակարդակով լուծում տալը: Հայաստանը պետական մակարդակով որոշ համաձայնութիւն մը կնքէ,  որ այս դուրս դնելու հարցը դադրեցուի, եթէ երկու պետութիւններու միջեւ դիւանագիտական  ճամբաներով այս հարցը չլուծուի, կրնամ ըսել հայ գաղթականներուն կէսէն աւելին խաթարուած վիճակի մէջ կը մնայ:

Հետեւաբար ես լուծումը Հայաստանէն կ'ակնկալեմ, եւ ոչ թէ տեղի համայնքէն, քանի որ, ինչպէս գիտէք այստեղ օրէնքը մէկ օրէնք է, արաբական երկիրներու նման չէ, որ համայնքային ազդեցութիւն ըլլայ, համայնքը  խօսք ունենայ, ամէն մարդ օրէնքին ենթարկուած է, եւ համայնքը չի կրնար այդ օրէնքները շրջանցել:


-Ընդհանրապէս գաղթականներուն հանդէպ ի՞նչ է բնիկ շուէտացիներուն վերաբերմունքը, ըլլայ հայ, քրիստոնեայ, ասորի, արաբ եւ այլն:


Այստեղ մարդիկ ընդհանրապէս ո՛չ կրօնքի կը նային, ո՛չ ազգութեան, իրենք իրենց քաղաքացիական օրէնքներուն ենթարկուած են, իսկ հայերուն հանդէպ անոնց վերաբերմունքը գոնէ արտաքնապէս բնական  վերաբերմունք է, ներքնապէս ի՞նչ կը մտածեն՝ չեմ կրնար ըսել: Բայց հայութիւնը հոս աշխոյժ է, մանաւանդ Սթոքհոլմի մէջ, ակումբներ ունինք, նոնիսկ եթէ կազմակերպուած ակումբներ չկան, օրէնքը իրենց իրաւունք տուած է, որ երբ 50 ընտանիքի ստորագրութիւն հաւաքուի, կրնան հաւաքական ակումբ մը հիմնել, իրենք իրենց մշակոյթը, լեզուն պահեն եւ կառավարութիւնը այս պարագային կ'օգնէ անոնց եւ վճարուած դասատու մը կ'ապահովէ, որ հայերէն լեզուի դաս տայ այդ ակումբներէն ներս: Այստեղ սկաուտութիւն, երիտասարդաց միութիւն, կուսակցութիւններ հինէն կային, բայց սուրիացիներուն գալէն ետք եւ գաղութի թիւը բազմանալէն ետք աւելի աշխուժացան:


-Ինչքանո՞վ կը գնահատէք սուրիահայ փախստականներու թիւը Շուէտի մէջ:


Օրինական մարդահամար չէ եղած, ճիշդ թիւի մասին տուեալներ չունիմ, բայց ինչ որ կը խօսուի հիմա՝ 3000 հայեր  կ՚ապրին  Շուէտի մէջ:

Լրահոս
Ամենաընթերցուած
Օրվա
Շաբաթվա
Ամսվա
One of the world's oldest civilizations, Armenia once included Mount Ararat, which biblical tradition identifies as the mountain that Noah's ark rested on after the flood. It was the first country in the world to officially embrace Christianity as its religion (c. A.D. 300).In the 6th century B.C. , Armenians settled in the kingdom of Urartu (the Assyrian name for Ararat), which was in decline. Under Tigrane the Great (fl. 95–55 B.C. ) the Armenian empire reached its height and became one of the most powerful in Asia, stretching from the Caspian to the Mediterranean seas. Throughout most of its long history, however, Armenia has been invaded by a succession of empires. Under constant threat of domination by foreign forces, Armenians became both cosmopolitan as well as fierce protectors of their culture and tradition. Over the centuries Armenia was conquered by Greeks, Romans, Persians, Byzantines, Mongols, Arabs, Ottoman Turks, and Russians. From the 16th century through World War I, major portions of Armenia were controlled by their most brutal invader, the Ottoman Turks, under whom the Armenians experienced discrimination, religious persecution, heavy taxation, and armed attacks. In response to Armenian nationalist stirrings, the Turks massacred thousands of Armenians in 1894 and 1896. The most horrific massacre took place in April 1915 during World War I, when the Turks ordered the deportation of the Armenian population to the deserts of Syria and Mesopotamia. According to the majority of historians, between 600,000 and 1.5 million Armenians were murdered or died of starvation. The Armenian massacre is considered the first genocide of the 20th century. Turkey denies that a genocide took place and claims that a much smaller number died in a civil war.read more: Armenia: Maps, History, yerevanvideo.com Geography, Government, Culture