«Նիկոլ Փաշինեանը ճիշդ էր։ Ես սխալուեցի».Սերժ Սարգսեանի վերջին խօսքերը... Կարէն Կարապետեան պիտի փոխարինէ Սերժ Սարգսեանը... «Հըզպալլա» բաժանումի սեմի՞ն... Ամերիկահայ հայր եւ որդի Թաշճեաններու ներդրումը բժշկական ասպարէզէն ներս...
Մէկ վայրկեան անգամ չեմ զղջար, որ Եւրոպան Հայաստանով, Փարիզն ալ Երեւանով փոխած եմ. Սփիւռքահայ խոհարար
Մէկ վայրկեան անգամ չեմ զղջար, որ Եւրոպան Հայաստանով, Փարիզն ալ Երեւանով փոխած եմ.  Սփիւռքահայ խոհարար
17 Մարտ 2018 , 00:50

Վարդան Սեփեթճեանը 9 տարեկան էր, երբ ընտանիքին հետ կը տեղափոխուէր Ֆրանսա: Մինչ այդ  անոնք  ապրած են Լիբանանի մէջ  եւ 1986 թուականին Լիբանանի քաղաքացիական պատերազմին հետեւանքով հեռացած են ու մշտական բնակութիւն հաստատած Փարիզի մէջ:

«Այդ ժամանակ ես ֆրանսերէն խօսիլ չէի գիտեր, եւ մայրս մեզի հայկական դպրոց տարաւ: Երկու տարի անց շատ լաւ ֆրանսերէն սորվեցայ, որմէ ետք ֆրանսական դպրոց ուսանեցայ»,-ըսած է Վարդան Սեփեթճեանը, որ վաճառած է Փարիզի կեդրոնը գտնուող իր յայտնի ճաշարանն ու տեղափոխուած է Հայաստան:

Վարդան Սեփեթճեանը, պատմելով,  թէ ինչով կը զբաղուէր Ֆրանսայի մէջ, ըսած է. «17-18 տարեկանէս սկսած եմ խոհարարութեամբ զբաղուիլ: Այդ ժամանակ ե՛ւ դպրոց կ'երթայի, ե՛ւ արձակուրդներուն կ'աշխատէի: Խոհարարութիւնը զիս շատ գրաւեց: Յայտնի դասընթացներու մասնակցեցայ, երկու տարուան մէջ սորվեցայ՝ ինչպէս դանակ բռնել, ինչպէս եփել եւ այլն: Յետոյ ճաշարաններու մէջ սկսայ աշխատել»,-նշելով, որ 14 տարի շարունակ իր սեփական ճաշարանի գլխաւոր խոհարարը եղած է:

Ճաշարանի անունը «Chez Vartan» եղած է, որ կը նշանակէ «Վարդանի մօտ»: «Ճաշարանս կը գտնուէր զբօսաշրջական շատ լաւ շրջանի մէջ: Այն վաճառելու մտադրութիւն չունէի, պատահական մէկը մօտեցաւ, լաւ գին առաջարկեց, վաճառեցի»,-ըսած է ան եւ պատմած, որ 14 տարուան ընթացքին իր այցելուներուն տարբեր երկիրներու խոհանոցներ առաջարկած է:


«Սկիզբը հայկական, յունական եւ ֆրանսական ուտեստներ կը մատուցէի: Յետոյ այնպէս ըրի, որ, ով ուզէր, այդ պահուն ալ կը պատրաստէի»,- ըսած է Վարդան Սեփեթճեանը  ու նշած, որ Փարիզի մէջ հայկական խոհանոցը շատերու կողմէ սիրուած է:

«Պաստրման, սուճուխը ծանօթացուցի ֆրանսացիներուն: Աղի քրեփ կը մատուցէի՝ հնդկաձաւարի ալիւրով պատրաստած: Հայաստանի մէջ այդ ալիւրը չկայ, Ֆրանսայէն պիտի բերեմ, որ այստեղ ալ մատուցեմ»,-ըսած է խոհարարը:

Վարդան Սեփեթճեան  անդրադառնալով իր՝ Երեւան գալուն եւ մշտական բնակութիւն հաստատելու ցանկութեան՝ ըսած է.

«Ես Երեւան նշանածիս համար եկայ: Ընկերային ցանցերով շփուիլն ուրիշ է, իսկ դէմ առ դէմ խօսիլն՝ ուրիշ: Այդ ժամանակ արդէն ճաշարանս ծախած էի եւ ազատ էի, բան չունէի ընելու: Ընկերուհիս ըսաւ, որ տասը օրէն տարեդարձն է, ես ալ տասը օրէն եկայ: Արդէն երկուքուկէս տարի այստեղ եմ»,-ըսած է ան:

Վարդանը առաջին անգամ Հայաստան եկած է 2014 թուականին:

«Այդ թուականին եւս Երեւանի մէջ՝ Փուշքինի փողոցի վրայ ճաշարան մը բացի, աշխատողներ նշանակեցի եւ ետ գացի Փարիզ, բայց քանի որ գործի գլուխը չէի, չյաջողեցաւ: Պէտք է ես այստեղ ըլլայի, ճաշարանին շէֆ պէտք է»,-ըսած է ան:


Այժմ արդէն չորս ամիս է, որ Երեւանի մէկ գեղեցիկ փայտեայ տնակին մէջ Վարդանը արագ սնունդ կը մատուցէ: Երեւանեան «Վարդանի մօտ» սնունդի կէտին մէջ ֆրանսական համեմունքներով շաուրմա, ֆրանսական քրոք միսիօ, քրեփ եւ այլ ուտեստներ կ'առաջարկուին:

«Քրեփը ֆրանսական աւանդական ուտեստ է, որ արդէն մեծ ճանաչում ունի հայերու մօտ: Իմ առաջարկած ուտեստները կողքի «կրպակներէն» կը տարբերին որակով եւ համով: Ես կարկանդակ ու պոնչիկ չեմ պատրաստեր, կը ձգեմ, որ այդ իմ հարեւանները ընեն: Ես ֆրանսական խոհանոց կ'առաջարկեմ»,-ըսած է խոհարարը:
Հարցին, թէ ինչու բոլորը կ'արտագաղթեն Հայաստանէն, Վարդան Սեփեթճեանը պատասխանած է.

«Ես երկուքուկէս տարի է` այստեղ եմ, մէկ վայրկեան անգամ չեմ զղջար, որ Եւրոպան Հայաստանով, Փարիզն ալ Երեւանով փոխած եմ եւ իմ եկած պահէս մէկ օր տունը չեմ նստած: Կը տեսնեմ, որ խնդիրներ կան, բայց ես միշտ գործ ունեցած եմ, միշտ ստեղծած եմ: Մի քանի արագ սնունդի մեծ կէտերու մէջ աշխատեցայ, յետոյ ըսի՝ ես իմը բանամ, փոքրով սկսած եմ, յետոյ կը մեծցնեմ: Իսկ ինչ կը վերաբերի արտագաղթին, նորմալ է, որ հայերը կը հեռանան Հայաստանէն, քանի որ դրամը չի բաւարարեր ապրելու համար: Հայաստանի մէջ ամենաքիչ աշխատավարձը պէտք է  250 հազար դրամ ըլլայ, այդ ժամանակ Հայաստանի մէջ ալ կը փոխուի վիճակը: Ժողովուրդը  80, 120, 130 հազար դրամ կը ստանայ, դեռ 55 հազարի մասին ալ չեմ խօսիր, ամօթ է, ինչպէ՞ս պէտք է ապրիլ այդ փողով»,-ըսած է ան եւ նաեւ նշած, որ հայ ժողովուրդը իսկական հերոս է, որ կը դիմանայ այս փոքր աշխատավարձով:

Խօսելով հայերու բնավորութեան եւ ֆրանսացիներու վարուելակերպի մասին՝ Վարդան Սեփեթճեանն  ըսած է.
«Երբ կը ժպտամ, ինծի  կը ժպտան, եթէ չժպտամ, կոպիտ մօտենամ, նոյնն ալ իրենք կ'ընեն: Շատ լաւ ժողովուրդ կայ Երեւանի մէջ, բայց երբ կ'իմանան Փարիզէն եկած եմ, կը զարմանան, կ'ըսեն՝ «վայ, Փարիզը թողել, եկե՞լ ես Հայաստան», -կ'ըսեմ՝ այո, կ'ուզեմ Հայաստանի մէջ ապրիլն ալ փորձեմ: Իրենց համար նորմալ չէ, որ կարելի է ձգել դուրսի կեանքը եւ յանուն հայրենիքի ետ գալ. երբ այդպէս կ'ըսեմ, կը զարմանան»:

Խոհարարութիւնը Վարդան Սեփեթճեանին  փոխանցուած է  իր  նախնիներուն ճամբով:

Անոր նախնիները ապրած են Արեւմտեան Հայաստանի մէջ, Ամանոսի լեռներուն մէջ: 1915 թուականի ցեղասպանութեան ժամանակ անոնք գաղթած են Լիբանան: Ւսկ հիմա իրականացնելով իր նախնիներու երազանքը` Վարդանը եկած եւ հաստատուած է Հայաստանի մէջ:

Նիւթը ՝ «Ասպարէզ»  կայքէն

 

Նարեկ Կիրակոսեան

Լրահոս
Ամենաընթերցուած
Օրվա
Շաբաթվա
Ամսվա
One of the world's oldest civilizations, Armenia once included Mount Ararat, which biblical tradition identifies as the mountain that Noah's ark rested on after the flood. It was the first country in the world to officially embrace Christianity as its religion (c. A.D. 300).In the 6th century B.C. , Armenians settled in the kingdom of Urartu (the Assyrian name for Ararat), which was in decline. Under Tigrane the Great (fl. 95–55 B.C. ) the Armenian empire reached its height and became one of the most powerful in Asia, stretching from the Caspian to the Mediterranean seas. Throughout most of its long history, however, Armenia has been invaded by a succession of empires. Under constant threat of domination by foreign forces, Armenians became both cosmopolitan as well as fierce protectors of their culture and tradition. Over the centuries Armenia was conquered by Greeks, Romans, Persians, Byzantines, Mongols, Arabs, Ottoman Turks, and Russians. From the 16th century through World War I, major portions of Armenia were controlled by their most brutal invader, the Ottoman Turks, under whom the Armenians experienced discrimination, religious persecution, heavy taxation, and armed attacks. In response to Armenian nationalist stirrings, the Turks massacred thousands of Armenians in 1894 and 1896. The most horrific massacre took place in April 1915 during World War I, when the Turks ordered the deportation of the Armenian population to the deserts of Syria and Mesopotamia. According to the majority of historians, between 600,000 and 1.5 million Armenians were murdered or died of starvation. The Armenian massacre is considered the first genocide of the 20th century. Turkey denies that a genocide took place and claims that a much smaller number died in a civil war.read more: Armenia: Maps, History, yerevanvideo.com Geography, Government, Culture