«Քորոնա»ի պատճառով 15 օր փակ մնալէ ետք, Պէյրութը կը վերադառնայ մասամբ բնականոն հունի... Տէր Պետրոսեանի եւ Քոչարեանի Մոսկուա չկայացած այցին մասին Փաշինեանի խօսքերը եւ... Երկրորդ նախագահ Քոչարեանի գրասենեակին արձագանգը... Իրանեան գաղտնի սպասարկութիւնը կարեւոր տեղեկութիւններ ունի Ֆախրիզատէն սպաննողներուն մասին... Հայրենի յուշեր (4)...
Իմացեալ մահով անմահացաւ... Քրիս Յարութիւնեանի յիշատակին.
Իմացեալ  մահով  անմահացաւ... Քրիս Յարութիւնեանի  յիշատակին.
14 Հոկտեմբեր 2020 , 01:10

Ամէն անգամ , ուր փորձեցի մատիտս շարժել մահագրութեան տողերով, նուազագոյն պարտքս մատուցել, նահատակ Քրիստափոր Յարութիւնեանի յիշատակին, մտածումներու շղթաս ընդհատուեցաւ, կենդանի Քրիսը իր հեզահամբոյր ժպիտով, միշտ մարմնաւորուած տեսնելով իմ առաջ, յառելով, թէ «մի՛ փորձեր յանձնել զգացումներդ թուղթին, այդ մէկն ա՛լ անընդունելի է ինծի համար եւ պճնանքի համազօր արժեւորում է»: Վերջապէս, հաւաքեցի մէջս արիութեան խլեակներս, յիշատակներուս բեկորները քով քովի դնելով, մերժելով անսալ՝ համեստ ու խոհական մեր նահատակ ընկերոջ ընկերական խնդրանքին ու տատամսոտ սահեցուցի գրիչս:

Քրիսը՝ քանի մը առիթներով փորձեց գրկել մարտիրոսութեան գահը, բայց ազգի քերովբէները ետ դարձուցին զինք, եւ չարտօնեցին վաղահաս մուտք գործելու անմահներու դարպասէն ներս, որովհետեւ դեռ ե՛ւս իրեն վերապահուած էր առաքելութիւն, անաւարտ ընելիքներ, հանդէպ իր ազգին, հայրենիքին ու գաղափարակից ընկերներուն:
Ատենօք, որպէս ՀՅԴ պատանեկան միութեան դաստիարակ եւ վարիչ առաջնորդ, ան շեշտակիօրէն դրոշմեց զաւակներուս մէջ ազգային գաղափարական շունչ, ուր այս օտար ափերուն վրայ չէի կարծեր ուժգնութեամբ, պիտի խորասուզուէր եւ ամրագրուէր անոնց մատղաշ հոգիներուն մէջ: Պէտք է խոստովանիմ, որ ընկեր Քրիսին շունչով ջամբուած անբասիր դաստիարակութիւնը, զաւակներուս եւ իրենց տարեկիցներու համար, պիտի թռիչք առներ ու ծլեր ու դառնար ատաղձը գաղափարական հայորդիի իրենց կազմաւորումին:

Արցախեան գոյամարտի վաղ օրերուն՝ այլոց կողքին, ան ընդառաջեց հողի կանչին , արեւմտեան բարիքները ետեւ ձգած ու մերժելով խափուսիկ արեւմտեան «մեծ երազները», ներկայանալով պատնէշ, իր լուման ներդրելու Արցախեան գոյապայքարին: Վերջապէս, իր օրրանը դարձուց հայրենի աշխարհը, շիւղ առ շիւղ իր հոգեհատոր բոյնը կառուցելով հայրենի պաշտելի հողին վրայ։ Իր առօրեայով, կենսագործեց յանուն հայրենիքի եւ հայրենի հողին ջերմութեամբ ու բարիքներու բաւարուածութեամբ լիանալով, միշտ աչքերը սեւեռելով դէպի գետի այն ափին՝ ամբողջական Հայաստանի սահմաններ:

Մեր շրջապատի գերագոյն զոհողութեան պատրաստներու անհամար փաղանգին, լաւագոյն ներկայացուցիչներէն է Քրիսը։ Իր ծայր աստիճան խոհական յորդ պահուածքով եւ փարոսներու շլացուցիչ լուսարցակներու տեսադաշտէն խուսափող որպէս խիստ նկարագրի տէր՝ առ այդ կենսագործեց ու պատգամեց իր շրջապատին:

Մէկ տարի առաջ, երբ հայրը՝ հօրս հետ դրկից էին, յանձնուած Թորոնթոյի հիւանդանոցային բժշկական խնամատարութեան, պատեհութիւնը ունեցանք երկար զրուցելու իր ընտանեկան պարագաներուն հետ, Քրիսի բարեմասնութիւններուն ու իւրայատուկ ազգային-գաղափարական պահուածքին մասին։ Հիմա, գնաց եւ միացաւ իր գաղափարակից հօրը՝ ըսելով,- «Պապ՝ ես մօտդ եկայ, ինչպէս գիտես տէր եղայ տարիներ առաջ արտասանած երդումիս, որուն դուն վկան էիր»: Աւելցնելով, թէ «օրին բարձրաձայն բացականչեցի ի տես բոլորիդ՝ ...Իսկ եթէ հարկ ըլլլայ կեանքիս գնով ծառայել հայրենիքի ու հայութեան ազատագրութեան դատին»:

Քրիսը ունէր անտեղիտալի որոշումը, իմացեալ մահով անմահանալու, ու պայքարի ճանապարհին վրայ փռելու իր մարմինը, որպէսզի գալիք սերունդները հանգիստ անցնէին՝ մարտիրոսներով սալայատակուած կամուրջի վրայով, դէպի յաղթական նոր ափունքներ։

Այս օրերուն համացանցի վրայ երեւցող կամաւորներու հերթին կեցած իր խօսուն պատկերը, շատ բան կը խտացնէ իր մէջ: «ԿԻՏԱՆ ԿԱԼՄԱԶԻ» ճամբուն յառած՝ իր ամօթխած ու համեստութեամբ փայլատակող նայուածքները ու յաղթերգով օրհնաբեր շրթները, հպարտութեամբ կը մեներգեր՝ շարունակէ՛ք մեր սուրբ գործը Դաշնակցութեան վեհ քաջեր։
ՎԻՏՈՇԻ լեռան արեան շիթերու հետքերով, իր գաղափարակից զինակիցներուն հետ բարձրացան Վարանգաթաղի սրբացած բարձունքը, ու այս սխրանքով՝ միացան արծիւերու երամին, անմահութեան շղարշով պսակելով իրենց երթը։

Վշտակից ընկեր՝ Ժան Հալլաճեան Թորոնթօ, 12 Հոկտ. 2020

 

Լրահոս
Ամենաընթերցուած
Օրվա
Շաբաթվա
Ամսվա
One of the world's oldest civilizations, Armenia once included Mount Ararat, which biblical tradition identifies as the mountain that Noah's ark rested on after the flood. It was the first country in the world to officially embrace Christianity as its religion (c. A.D. 300).In the 6th century B.C. , Armenians settled in the kingdom of Urartu (the Assyrian name for Ararat), which was in decline. Under Tigrane the Great (fl. 95–55 B.C. ) the Armenian empire reached its height and became one of the most powerful in Asia, stretching from the Caspian to the Mediterranean seas. Throughout most of its long history, however, Armenia has been invaded by a succession of empires. Under constant threat of domination by foreign forces, Armenians became both cosmopolitan as well as fierce protectors of their culture and tradition. Over the centuries Armenia was conquered by Greeks, Romans, Persians, Byzantines, Mongols, Arabs, Ottoman Turks, and Russians. From the 16th century through World War I, major portions of Armenia were controlled by their most brutal invader, the Ottoman Turks, under whom the Armenians experienced discrimination, religious persecution, heavy taxation, and armed attacks. In response to Armenian nationalist stirrings, the Turks massacred thousands of Armenians in 1894 and 1896. The most horrific massacre took place in April 1915 during World War I, when the Turks ordered the deportation of the Armenian population to the deserts of Syria and Mesopotamia. According to the majority of historians, between 600,000 and 1.5 million Armenians were murdered or died of starvation. The Armenian massacre is considered the first genocide of the 20th century. Turkey denies that a genocide took place and claims that a much smaller number died in a civil war.read more: Armenia: Maps, History, yerevanvideo.com Geography, Government, Culture