«Յաճախ Պոլսոյ մէջ ես չեմ կարողացած Հոբայի նման բարձր հայերէն խօսիլ ու բարձր կենաց ըսել». Ռաֆֆի Ուզունեան (Լուսանկարներ)... Վահէ Գրիգորեանը ընտրուեցաւ Սահմանադրական Դատարանի անդամ... Կոլանի մէջ Թրամբի անունով շրջաններու անուանակոչութիւն... Դասական Սփիւռքէն եկած կարգ մը կեցուածքներ.Տիգրան Գաբոյեան...
Յակոբ Չոլաքեան. Քեսապի մէջ Ծաղկազարդին «Ծառզարդուօր» կ’ըսեն
Յակոբ Չոլաքեան. Քեսապի մէջ Ծաղկազարդին «Ծառզարդուօր»  կ’ըսեն
14 Ապրիլ 2019 , 20:42

Ծառզարդար

Քեսապի մէջ Ծաղկազարդին «Ծառզարդուօր» (Ծառզարդար) կ’ըսեն: Մեր մանկութեան օրերուն, գարնանաշունչ այս տօնին գիւղական եկեղեցիները կը լեցուէին մանուկներով եւ պարման-պարմանուհիներով: Ծաղկազարդը անոնց տօնն էր, թէեւ մեծերն ալ խանդավառ տրամարդութեամբ կը փութային եկեղեցի: Այդ տօնին մանուկներն ու պարման-պարմանուհիները կը հագուէին նոփ-նոր զգեստներ: Ծաղկազարդին ձմեռնային հագուստները կը փոխարինուէին գարնանայիններով: Այսօր մարդիկ կարծես կորսնցուցած են նոր զգեստ ունենալու հաճոյքը:

Գիւղական դպրոցներու փոքրիկները շաբաթ օր (ազատ օր էր) խումբ-խումբ կ’երթային ծմակները, լեռնալանջերն ու հեռու արտերը` ծաղիկ հաւաքելու: Սիրուն ու հոտաւէտ ծաղիկներէն բացուած կ’ըլլային շատերը. սարփը ծաղէկ (սարի ծաղիկ), եալալա (լալա), նարճիէս (նարգիս), դամբուզօկ (գնդածաղիկ), մէքը դըմմուօկ (գառան դմակ), ըղտը պունճօկ (ուղտի հլուն), սընպըլ (սմբուլ), մէնըշկը մար, (մանուշակի մայր), պըրրը մէնուշուօկ (վայրի մանուշակ), մաղվը ծաղէկ (մաղուածաղիկ) եւ այլն: Փունջ-փունջ ծաղիկներով ու ծաղկած ոստերով կը զարդարէին եկեղեցւոյ մուտքը, պատուհանները, ուր որ արտօնուած էր:
Եօթը բուրաւէտ ծաղիկներ ու խոտեր շաբաթ իրիկուն կը դնէին ջուրին մէջ: Առտուն այդ ջուրով ձեռք-երես կը լուային: Այս ջուրին «իւթնիւս» կ’ըսէին: Լուացուելէն առաջ լաթի մը վրայ եօթը խոթ ասեղ-դերձան կ’անցնէին, ապա մնացեալ դերձանը եօթը անգամ կը հանգուցէին ու լաթը պարտէզ կը նետէին: Ասոր «Քօրտըկըմ կէպիլ» կ’ըսէին:

Ծաղկազարդի առաւօտուն նոր փեսաները ձիթենիի ճիւղեր կը բերէին եկեղեցի ու կը զարդարէին գաւիթը: Եւ երբ քահանան Աւետարանէն կը կարդար «Եւ այլք ոստս ի ծառոց հատանէին» բառերը, ժողովուդրը կը յարձակէր ձիթենիի ոստերուն վրայ` ճիւղ մը փրցնելու համար: Եկեղեցիէն բերուած ձիթենիի ճիւղը կը կախէին տան պատին կամ կ’ամրացնէին պատին դրուած նկարի մը շրջանակին ու կը պահէին մինչեւ յաջորդ Ծաղկազարդ: Երիտասարդները երկու տերեւ իրար անցնելով խաչ կը շինէին ու կ’ամրացնէին իրենց ձախ լամբակին:

Ծաղկազարդի գլխաւոր կերակրատեսակներն էին «սըսըռուօն գըլուօր» (սիսեռով գլոր), «սէօտ գըլուրուօկ» (սուտ գլորակ ), «թըթթը գըլուրուօկ» (թթու գլորակ) եւ «քէմէնուօն գըլուօր» (գետնախնձորով գլոր):
Ի՞նչ մոռցած ենք արդեօք:


Լրահոս
Ամենաընթերցուած
Օրվա
Շաբաթվա
Ամսվա
One of the world's oldest civilizations, Armenia once included Mount Ararat, which biblical tradition identifies as the mountain that Noah's ark rested on after the flood. It was the first country in the world to officially embrace Christianity as its religion (c. A.D. 300).In the 6th century B.C. , Armenians settled in the kingdom of Urartu (the Assyrian name for Ararat), which was in decline. Under Tigrane the Great (fl. 95–55 B.C. ) the Armenian empire reached its height and became one of the most powerful in Asia, stretching from the Caspian to the Mediterranean seas. Throughout most of its long history, however, Armenia has been invaded by a succession of empires. Under constant threat of domination by foreign forces, Armenians became both cosmopolitan as well as fierce protectors of their culture and tradition. Over the centuries Armenia was conquered by Greeks, Romans, Persians, Byzantines, Mongols, Arabs, Ottoman Turks, and Russians. From the 16th century through World War I, major portions of Armenia were controlled by their most brutal invader, the Ottoman Turks, under whom the Armenians experienced discrimination, religious persecution, heavy taxation, and armed attacks. In response to Armenian nationalist stirrings, the Turks massacred thousands of Armenians in 1894 and 1896. The most horrific massacre took place in April 1915 during World War I, when the Turks ordered the deportation of the Armenian population to the deserts of Syria and Mesopotamia. According to the majority of historians, between 600,000 and 1.5 million Armenians were murdered or died of starvation. The Armenian massacre is considered the first genocide of the 20th century. Turkey denies that a genocide took place and claims that a much smaller number died in a civil war.read more: Armenia: Maps, History, yerevanvideo.com Geography, Government, Culture