Ինչ ալ պատահի Հալէպը մեզմէ մաս մըն է. Հալէպ ծնած նկարիչ... Նախագահ Արմէն Սարգսեանը հիւրընկալած է Գերապայծառ Տէր Լեւոն Արք. Զէքիյեանը... «Աստուած քեզի ողորմէ». Խաշըքճիի նշանածին ազդեցիկ թուիթը... Առաջին հանդիպումս Արա Կիւլէրին հետ...
Հայ ընկերվար-յեղափոխականի մը յիշատակներէն. Ս.Տէկիրմէնճեան
Հայ ընկերվար-յեղափոխականի մը յիշատակներէն.  Ս.Տէկիրմէնճեան
18 Սեպտեմբեր 2018 , 11:05

Ատոմ, բուն անունով՝ Յարութիւն Շահրիկեան: Իրաւաբան Շահրիկեան իր պողպատեայ տրամաբանութիւնով ծանօթ էր բոլորին:

Օսմանեան սահմանադրութեան ժամանակները Պոլիսի հանրային կեանքի մէջ ստեղծած էր խանդավար աղմուկ մը երբ Պոլսոյ Հայ պահպանողականները Ազգային երեսփոխանական ժողովէն ներս դաշինք մը կազմած էին այլակարծիք ըլլալով Դաշնակցութեան կարգ մը տեսակէտներու շուրջ:

Շահրիկեան բուռն եւ փոթորկոտ պայքար կը մղեր բարեփոխումներ կատարելու նպատակով Ազգային Սահմանադրութեան մէջ, պաշտպանելով այն տեսակէտը որ կղերականներու իրաւասութիւնները պիտի կրճատուեր ի յօգուտ աշխարհիկներուն:

Շահրիկեան աչքի առաջ ընկած էր իր յատուկ յօդուածներով «Ազատամարտ» շաբաթաթերթի մէջ, անոնցմէ մէկը որ սուր պայքարի մէջ մտած էր երիտ-թիւրքերու հետ՝ իրենցմէ պահանջելով պետական օրէնքի արդար, հաւասար եւ անսակարկ գործադրումը կայսրութեան սահմաններէն ներս գտնուող բոլոր ազգային կամ կրօնական փոքրամասնութիւններու տարրերու հանդէպ: Իսկ այլ յօդուածներով անդրադառձած էր Հայ-թրքական յարաբերութիւններու մասին՝ հաւատալով Տաճկահայաաստանի մէջ հնարաւոր էր գործադրել ընկերվար-ժողովրդավար (Social Democratic) քաղաքական յառաջադէմ ծրագիրը, իսկ այս պահով լուրջ բանավէճի մտած էր այլ Դաշնակցական՝ Ռուբէն Դարբինեանի հետ: Դաշնակցութեան բազմաթիւ թերթերու մէջ ունէր աշխատակցութեան իր բաժինը՝ Նինի, Վաղինակ եւ Ատոմ ծածկանուններով (այս վերջինը՝ իր զաւակին անունով): Ազգային երեսփոխան ընտրուած է Սկիւտարէն։

Ժամանակ մը երիտ-թիւրքերու կողմէ հրաւիրուած էր մաս կազմելու պետական խորհուրդի որպէս անդամ բայց կտրուկ մերժած է:

Նոյն Շահրիկեանը Հ.Յ.Դաշնակցութեան Բիւրոյի կողմէ լիազորուած էր նշանակել Խանասորի Արշաւանքի հրամանատարութեան կազմը:
1915 Ապրիլ 24ին, որպէս մտաւորական ձերբակալուելով ան կը սպաննուի թիւրք ցեղասպաններու կողմէ:

Շահրիկեան իր ազգային-քաղաքական դիմագիծը աւելի տպաւորիչ է նաեւ իր երկերով՝ «Պետական նորոգութիւնն ու Հողային հարցը», «Մեր Հաւատամքը», «Ազգային Սահմանադրութիւնը», «Բարեկարգումներու հարցը», «Օսմանեան Կայսրութեան անկման պատմութիւնը», «Ամուսնական Խնդիրը»։ Նաեւ կար գիրք «Ապազգայնացումը», արդէն փճացուած:

Նայելով Շահրիկեանի անցած քաղաքական գիծը երբէք հին մօտեցումներով չեն եղած այլ միշտ այժմէական քանի իր օրուայ մատնանշած խնդիրները առկայ են նաեւ այսօր բայց տարբեր քաղաքական նրբութիւններու առնչութեամբ թէ՛ արտաքին եւ թէ՛ ներքին եզրերով:

Իր նշանաւոր բայց նաեւ արդիական խօսքերէն՝

«Երբեք անհատները չեն կրցեր ժողովուրդները քաշել իրենց ետեւէն, չէ ստեղծուած ո՛չ մէկ յեղաշրջում, եթէ անոնց պատկանած ժողովուրդներու ձգտումներէն, հոգեբանութենէն չեն արտադրուած, հետեւորդներ չեն ունեցած, բանակներ չեն կազմուած: Այդ պատճառով է որ կ՚ապրին ա՛յն ժողովուրդները, որոնք անցեալի հպարտութիւն ունին, ներկային պինդ փարած են իրենց ստեղծագործութիւններով ու իտէալներով, եւ որոնք իրաւամբ վստահաբար կը նային ապագային»:

Ս.Տէկիրմէնճեան

Սթոքհոլմ
16-09-2018

Լրահոս
Ամենաընթերցուած
Օրվա
Շաբաթվա
Ամսվա
One of the world's oldest civilizations, Armenia once included Mount Ararat, which biblical tradition identifies as the mountain that Noah's ark rested on after the flood. It was the first country in the world to officially embrace Christianity as its religion (c. A.D. 300).In the 6th century B.C. , Armenians settled in the kingdom of Urartu (the Assyrian name for Ararat), which was in decline. Under Tigrane the Great (fl. 95–55 B.C. ) the Armenian empire reached its height and became one of the most powerful in Asia, stretching from the Caspian to the Mediterranean seas. Throughout most of its long history, however, Armenia has been invaded by a succession of empires. Under constant threat of domination by foreign forces, Armenians became both cosmopolitan as well as fierce protectors of their culture and tradition. Over the centuries Armenia was conquered by Greeks, Romans, Persians, Byzantines, Mongols, Arabs, Ottoman Turks, and Russians. From the 16th century through World War I, major portions of Armenia were controlled by their most brutal invader, the Ottoman Turks, under whom the Armenians experienced discrimination, religious persecution, heavy taxation, and armed attacks. In response to Armenian nationalist stirrings, the Turks massacred thousands of Armenians in 1894 and 1896. The most horrific massacre took place in April 1915 during World War I, when the Turks ordered the deportation of the Armenian population to the deserts of Syria and Mesopotamia. According to the majority of historians, between 600,000 and 1.5 million Armenians were murdered or died of starvation. The Armenian massacre is considered the first genocide of the 20th century. Turkey denies that a genocide took place and claims that a much smaller number died in a civil war.read more: Armenia: Maps, History, yerevanvideo.com Geography, Government, Culture